เวียดนามเล็งสร้างเขื่อนยักษ์ในลาว

มติชน 26 ธันวาคม 2550

ประเทศเวียดนามวางแผนที่จะสร้างเขื่อนยักษ์มูลค่า 2,000 ล้านดอลลาร์ หรือประมาณ 68,000 ล้านบาท ที่บริเวณแม่น้ำโขงของประเทศลาว ใกล้กับหลวงพระบาง และยังมีโครงการจะสร้างแหล่งพลังงานน้ำใหญ่ๆ อีกหลายโครงการในประเทศเพื่อนบ้าน โดยบริษัทพลังงานของเวียดนามจะทำการศึกษาความเป็นไปได้ในเดือนเมษายนนี้

อย่างไรก็ตาม แผนการสร้างเขื่อนแห่งใหม่ขึ้นบนแม่น้ำโขงของเวียดนาม รวมทั้งของบริษัทจีนและไทย ได้ทำให้นักอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมออกมาแสดงความห่วงกังวลว่าการสร้างเขื่อนจะเป็นการทำลายแหล่งน้ำสายหลักของเอเชียแห่งนี้ที่มีต้นกำหนดตั้งแต่ทิเบตไปจนถึงตอนใต้ของประเทศเวียดนาม นอกจากนี้ การสร้างเขื่อนยักษ์จะต้องย้ายชาวบ้านที่อยู่อาศัยบริเวณดังกล่าวนับหมื่นคน และยังเป็นอันตรายต่อระบบนิเวศวิทยา รวมไปถึงสัตว์ที่ใกล้จะสูญพันธุ์ อย่างเช่น ปลาบึก และโลมาอิรวดี ที่อาศัยอยู่ตามลำน้ำโขงแห่งนี้

ทั้งนี้ ประเทศเวียดนามซึ่งมีการเติบโตทางเศรษฐกิจสูงถึง 8.4 เปอร์เซ็นต์ในปีนี้ มีความต้องการใช้พลังงานไฟฟ้าสูงขึ้นเป็นสองเท่า แต่กลับมีแม่น้ำอยู่ไม่มากพอสำหรับการสร้างเขื่อน จึงต้องมองหาแหล่งพลังงานน้ำในประเทศเพื่อนบ้านอย่างลาวแทน ขณะที่ลาวเองกลับมีเขื่อนอยู่ไม่ถึง 10 แห่ง แต่กำลังพิจารณาโครงการอยู่ราวกว่า 70 โครงการ ซึ่งโครงการที่ใหญ่ที่สุดตอนนี้อยู่ระหว่างการก่อสร้างคือโครงการเขื่อนน้ำเทิน 2 ซึ่งเป็นการร่วมทุนระหว่างไทยและฝรั่งเศส คาดว่าจะเริ่มใช้งานได้ในปลายปี 2552 แต่โครงการที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในปัจจุบันคือเขื่อนที่ได้รับการสนับสนุนโดยธนาคารโลกโดยมีกำลังผลิตไฟฟ้ามากถึง 1,075 เมกะวัตต์ มูลค่า 1,450 ล้านดอลลาร์

หากแต่โครงการล่าสุดที่เวียดนามวางแผนนี้จะเป็นโครงการที่มีขนาดใหญ่กว่า โดยคาดว่าเขื่อนหลวงพระบางนี้จะเริ่มใช้งานได้ในปี 2557 มีกำลังการผลิตอยู่ที่ 1,410 เมกะวัตต์ และมีการลงนามบันทึกความเข้าใจระหว่างลาวกับบริษัท เปโตรเวียดนาม เพาเวอร์ คอร์ปอเรชั่น เมื่อกลางเดือนตุลาคมที่ผ่านมา (เอเอฟพี)